Chính phủ Mỹ đã quyết định đưa Triều Tiên trở lại danh sách các quốc gia tài trợ cho khủng bố. Động thái này được Tổng thống Trump công bố tại một cuộc họp nội các ngắn hôm 20/11 nhằm gây áp lực lên chương trình hạt nhân của Bình Nhưỡng.
Tổng thống Mỹ Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un
Trả lời phỏng vấn của báo giới, Tổng thống Trump nhấn mạnh: “Điều này lẽ ra phải xảy ra cách đây rất nhiều năm rồi”.
Thực tế, đây không phải lần đầu tiên Triều Tiên nằm trong danh sách này. Năm 1988, “quốc gia bí ẩn” từng bị Mỹ liệt kê là nhà tài trợ khủng bố và nằm trong danh sách “đen” này cho đến năm 2008.
Quốc gia bảo trợ khủng bố là gì?
Năm 1979, Bộ Ngoại giao Mỹ công bố một danh sách các quốc gia được cho là “liên tục hỗ trợ các hoạt động khủng bố quốc tế”. Việc chỉ định dẫn đến môt loạt các biện pháp trừng phạt đơn phương bao gồm cấm buôn bán và xuất khẩu vũ khí, cấm hỗ trợ kinh tế và một loạt các biện pháp trừng phạt khác.
Danh sách này được xác định bởi 3 luật: Luật quản lý xuất khẩu, Luật kiểm soát xuất khẩu vũ khí và Luật hỗ trợ nước ngoài.
Joseph DeThomas, cựu quan chức Bộ Ngoại giao chuyên nghiên cứu các vấn đề về Triều Tiên và Iran, nhấn mạnh “bối cảnh chính trị và ngoại giao đóng một vai trò đáng kể trong việc liệt kê tên quốc gia vào danh sách”.
Kể từ khi được công bố lần đầu tiên vào năm 1979, danh sách này chỉ bao gồm bốn quốc gia: Libya, Irac, Nam Yemen và Syria. Qua nhiêu năm, một số quốc gia đã được thêm vào và một số nước cũng được gỡ bỏ.
Vì sao Triều Tiên lần đầu bị liệt kê vào danh sách tài trợ khủng bố năm 1988?
Theo Washington Post, trước năm 1988, Triều Tiên đã tham gia vào một số âm mưu quốc tế bao gồm bắt cóc, đánh bom và ám sát. Tuy nhiên, chỉ đến khi vụ đánh bom máy bay 858 của Hàn Quốc xảy ra vào năm 1987, Triều Tiên mới chính thức bị liệt vào dánh sách “đen” của Mỹ. Cuộc tấn công được cáo buộc là có liên quan đến Triều Tiên khiến tất cả 115 người trên chuyến bay thiệt mạng.
Ngoài vụ đánh bom máy bay 858, Triều Tiên còn bị tố đứng sau vụ thảm sát năm 1983 ở Rangoon, Miến Điện, khiến 17 người Hàn Quốc và 4 người Myanmar chết. Sau vụ tấn công gây chấn động, các cơ quan an ninh Myanmar và Hàn Quốc đã vào cuộc điều tra. Họ xác định 3 đặc nhiệm Triều Tiên bao gồm 1 thiếu tá và 2 đại úy đã thực hiện kế hoạch trên.
Tại sao Triều Tiên được gỡ bỏ khỏi danh sách tài trợ khủng bố vào năm 2008?
Hai thập kỷ sau khi bị liệt kê là quốc gia tài trợ khủng bố, chính quyền của Tổng thống George W. Bush đưa Triều Tiên ra khỏi danh sách này vào năm 2008. Đây là một quyết định gây tranh cãi trong suốt thời gian dài. Tuy nhiên, sau đó, cựu Tổng thống Barack Obama đã tuyên bố “đây là một phản ứng thích hợp”.
Để một quốc gia bị loại khỏi danh sách tài trợ khủng bố, Tổng thống Bush phải xác nhận với Quốc hội rằng chính phủ Bình Nhưỡng đã thay đổi căn bản về lập trường ủng hộ khủng bố hoặc không hỗ trợ khủng bố quốc tế trong 6 tháng cũng như đảm bảo với Mỹ rằng quốc gia này sẽ không hỗ trợ cho các hoạt động khủng bố quốc tế trong tương lai.
Triều Tiên đã đáp ứng được những tiêu chí này một cách tương đối. Báo cáo của Bộ Ngoại giao về Chủ nghĩa Khủng bố năm 2007 cho thấy Triều Tiên không tài trợ cho bất kỳ hành động khủng bố nào từ năm 1987. Chính phủ Mỹ sau đó còn khẳng định Bình Nhưỡng đã đưa ra tuyên bố công khai khẳng định không ủng hộ khủng bố quốc tế trong cả hiện tại lẫn tương lai.
Trong khi đó, một yếu tố quan trọng khác trong việc gỡ bỏ Triều Tiên khỏi danh sách này chính là nhằm cứu vãn các cuộc đàm phán về một thỏa thuận hạt nhân với Bình Nhưỡng. Đặc biệt, các quan chức Mỹ tiết lộ Triều Tiên đồng ý không khởi động lại lò phản ứng hạt nhân Yongbyon - nơi sản xuất nguyên vật liệu cần thiết cho các cuộc thử nghiệm vũ khí.
Tại sao Tổng thống Trump lại đưa Triều Tiên trở lại danh sách các quốc gia bảo trợ khủng bố?
Thực tế, quyết định gỡ bỏ Triều Tiên khỏi danh sách vào năm 2008 gây ra nhiều luồng ý kiến trái chiều. Một mấu chốt của những tranh cãi là liệu Triều Tiên có đứng sau những âm mưu khủng bố trong những năm gần đây hay không.
Đơn cử như vào năm 2015, ông Joshua Stanton, một luật sư ở Washington, đã viết báo cáo cho Ủy ban Nhân quyền ở Triều Tiên với lập luận rằng mặc dù người ta vẫn nghĩ rằng Triều Tiên không liên quan trực tiếp tới các hoạt động khủng bố quốc tế lớn kể từ năm 1987, song Bình Nhưỡng vẫn bị nghi ngờ tích cực chuyển giao vũ khí cho các kẻ khủng bố.
Những lập luận này đã được củng cố trong những năm gần đây sau vụ cáo buộc tin tặc Triều Tiên tấn công Sony Pictures năm 2014 cùng vụ ám sát ông Kim Jong-nam, một người anh trai của ông Kim Jong-un, năm 2017, mà phía Hàn Quốc cho rằng đó chính là “những hành động khủng bố”. Bên cạnh đó, Triều Tiên còn liên tiếp tiến hành các vụ thử nghiệm vũ khí hạt nhân và tên lửa bất chấp lệnh trừng phạt nghiêm khắc của cộng đồng quốc tế.
Vỹ An / Tin nhanh Online
from Trang chủ - Tin tức Việt Nam - Đọc Báo Online - Tin tức mới nhất 24h qua http://ift.tt/2AinJpY
via IFTTT
0 nhận xét:
Đăng nhận xét